Obywatelski projekt obniżający stawki opłat za śmieci ma zawierać nieprawidłowości! Prezydent ma opinię…

Radni PiS Tomasz Rafalski i Roman Sondej w listopadzie złożyli obywatelski projekt uchwały zmieniający stawki i reguły naliczania opłat za śmieci „od wody”. Podpisało się pod nim 463 osoby. Radni głosować w sprawie śmieci kolejny raz mają 16 grudnia. Czy ostatecznie do głosowania dojdzie, to trudno przewidzieć, bo prezydent Jacek Wójcicki przedstawił opinię prawną, która wskazuje na nieprawidłowości w treści aktu, który ma być głosowany.

od 1 stycznia 2026 w Gorzowie obowiązywać ma system „po wodzie”. Wysokość opłaty za śmieci ma zależeć od stopnia zużycia wody. Za każdy metr sześcienny trzeba będzie zapłacić 12 zł. Nie zgadzają się z tym radni PiS, którzy nowe zasady uważają za sposób na podniesienie wysokości opłat. Dlaczego? Jeszcze w grudniu, każdy gorzowianin za wywóz odpadów płaci 38 zł. Z tego co zaobserwowali radni PiS, większość mieszkańców zużywa średnio około 4 metry wody. Oznacza to, że od stycznia będzie musiał za śmieci zapłacić 48 zł, czyli o 10 zł więcej niż obecnie.

Prawicowi Radni zaproponowali więc wysokość opłaty za każdy metr zużytej wody w wysokości 9,50 zł (tak, aby przy 4 metrach, opłata pozostała bez zmiany i wynosiła 38 zł). Radni PiS chcą też, by rodziny wielodzietne płaciły 160 zł od gospodarstwa.

Projekt uchwały zawiera nieprawidłowości?

Prezydent Jacek Wójcicki projekt uchwały obniżającej stawki opłat za wywóz odpadów przekazał do Radcy Prawnego Dariusza Sassa i uzyskał opinię prawną. Oto jej treść:

Odnosząc się do oceny projektu uchwały opiniujący podnosi co następuje.

I

Analiza projektu uchwały wskazuje na następujące nieprawidłowości zawarte w treści ww. aktu:

1. Podstawa prawna wskazana w projekcie uchwały.

Projekt zawiera w podstawie prawnej odwołanie do art. 18 ust. 2 pkt 15 usg, co zdaniem opiniującego jest nieprawidłowe. Właściwym w niniejszym przypadku będzie przytoczenie art. 18 ust. 2 pkt 8 usg.

2. Wprowadzane zmiany.

Projekt dokonuje zmiany § 2 ust. 2 uchwały zmienianej, który reguluje kwestie podwyższonej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 uchwały zmienianej, zmieniając treść tego ustępu w następujący sposób: „Ustala się miesięczną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 2 w wysokości 9,50 zł za 1 m3 zużytej wody z danej nieruchomości”.

W tym miejscu wskazać należy, że dodanie tego zapisu w miejsce dotychczasowego powoduje, że w uchwale zmienianej znajdą się dwa zapisy dot. tej samej materii tj. wysokości stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 2 uchwały zmienianej, bowiem kwestię tę reguluje w uchwale zmienianej § 2 ust. 4 uchwały zmienianej.

W przypadku wprowadzenia tej zmiany do porządku prawnego, w obrocie prawnym byłaby uchwała zawierająca dwa zapisy dotyczące tej samej materii, które wskazywałyby na dwie odmienne stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 2 uchwały zmienianej, co jest niedopuszczalne. Tego typu wada prawna powoduje, że nie byłoby wiadomym, która ze stawek miałaby zastosowanie w przypadku realizacji zapisów uchwały w zakresie pobierania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

W tym miejscu dodać należy, że owej wady prawnej nie można wyeliminować w inny sposób jak tylko poprzez stwierdzenie nieważności przez nadzór w ramach uprawnień kontrolnych wprowadzonej zmiany w tym zakresie do uchwały zmienianej.

Dodatkowo należy podnieść, że na skutek wprowadzenia zmiany do uchwały zmienianej określonej w pkt 1 projektu uchwały doszłoby do usunięcia dotychczasowego zapisu § 2 ust. 2 uchwały zmienianej, co w konsekwencji naruszałoby zasadę kompletności uregulowania całości materii w uchwale w sprawie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty, bowiem zabrakłoby uregulowań dot. podwyższonej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 uchwały zmienianej, do czego zobowiązują uregulowania ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

W zakresie dodania do uchwały zmienianej ust. 6 do § 2 opiniujący nie wnosi zastrzeżeń.

Do pozostałych zapisów uchwały opiniujący nie wnosi zastrzeżeń.

Zdaniem opiniującego uzasadnienie projektu uchwały nie spełnia wymagań określonych przepisami prawa. Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 11 czerwca 2019 r. w sprawie pod sygn. akt I SA/Ol 334/19 – „Rada gminy podejmując uchwałę w przedmiocie stawek opłaty za gospodarowanie odpadami jest zobowiązana do dokonania rzetelnej i wnikliwej kalkulacji wysokości stawki, tak aby pobierane opłaty pokrywały rzeczywiste koszty związane z funkcjonowaniem systemu zagospodarowania odpadami na terenie gminy. Prawidłowo skalkulowana opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna z jednej strony zapewniać sprawne funkcjonowanie systemu odbioru odpadów na terenie gminy, z drugiej zaś nie powinna stanowić źródła dodatkowych zysków gminy.”

Przytoczona w uzasadnieniu argumentacja, w tym sposób pokrycia obniżonej stawki, czy wprowadzanych ulg nie spełniają ww. wymagań.

II

Analiza wniosku w sprawie zgłoszenia projektu uchwały w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej i załączonych do niego dokumentów wskazuje na następujące nieprawidłowości zawarte w treści tych dokumentów.

1. Wniosek w sprawie zgłoszenia projektu uchwały w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej podpisały osoby, które nie wykazały umocowania do złożenia wniosku w imieniu Komitetu Obywatelskiej Inicjatywy Uchwałodawczej Obywatele Gorzowa Wielkopolskiego w Działaniu, bowiem z treści Oświadczenia o utworzeniu Komitetu Obywatelskiej Inicjatywy Uchwałodawczej Obywatele Gorzowa Wielkopolskiego w Działaniu z dnia 24 października 2025 r. nie wynika, by Komitet takiego pełnomocnictwa udzielił osobom, które podpisały się pod ww. wnioskiem. Co prawda Oświadczenie o utworzeniu komitetu zawiera w swej treści upoważnienie do reprezentowania Komitetu przez osoby składające wniosek, ale pod treścią tego upoważnienia nie podpisali się członkowie Komitetu. Tym samym dokument pełnomocnictwa obarczony jest brakiem formalnym. Nie sposób bowiem stwierdzić, czy wola Komitetu było upoważnienie osób podpisanych pod wnioskiem w sprawie zgłoszenia projektu uchwały w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej do dokonania tej czynności. W tym miejscu dodać należy, że Uchwała Nr XXXIV/607/2021 Rady Miasta Gorzowa Wlkp. z dnia 24 lutego 2021 r. w sprawie obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej nie przewiduje procedury uzupełniania wniosku.
2. Z oświadczenia członka założyciela Jacka Wiernickiego nie wynika, że wyraża on zgody wskazane w tym oświadczeniu, w tym na reprezentowanie komitetu i podanie jego danych osobowych podczas prac komisji rady miasta i rady miasta nad złożonym przez Komitet projektem uchwały. Oświadczenie zostało jedynie podpisane przez ww. bez zaznaczenia ww. zgód.

Powyższe uchybienia stanowią poważną przeszkodę do przyjęcia zmiany uchwały nr XIX/324/2025 Rady Miasta Gorzowa Wlkp. z dnia 5 czerwca 2025 r. w sprawie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty zgodnie z treścią ww. projektu. Przyjęcie ww. zmian w zaproponowanej przez wnioskodawców treści czyniłoby niemożliwym wykonanie uchwały w zmienianym zakresie. Dodatkowo mogłoby naruszyć sferę finansowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi.

Będzie głosowanie? Uda się obniżyć stawki?

Gołym okiem widać, że prezydent Jacek Wójcicki jest całkowitym przeciwnikiem obniżenia stanowisk, które wcześniej zaproponował i głosami rządzącej koalicji ustalono. Stąd szuka czegokolwiek za co mógłby chwycić się, aby projekt zmian nie miał szansy wejścia w życie. Czy ostatecznie do głosowania dojdzie i jak zachowa się koalicja radnych prezydenta Gorzów Plus i Platformy Obywatelskiej przekonamy się 16 grudnia.