Miasto zdecydowało o odstąpieniu od realizacji zadania pn. „Budowa placu zabaw między ulicami Sikorskiego a Łużycką”, zgłoszonego do budżetu obywatelskiego na 2026 rok. Decyzja wynika z braku spełnienia podstawowych warunków umożliwiających jego wykonanie.
Projekt od samego początku był procedowany w dialogu z mieszkańcami oraz przedstawicielami wspólnot mieszkaniowych. Już na etapie jego opiniowania jasno wskazywano, że realizacja inwestycji możliwa będzie wyłącznie w sytuacji, gdy wspólnoty – jako bezpośredni beneficjenci – zadeklarują przejęcie odpowiedzialności za utrzymanie powstałej infrastruktury. Takie podejście wynika zarówno z obowiązujących przepisów, jak i z doświadczeń miasta.
Doświadczenie, które zobowiązuje
W przeszłości, w 2013 roku, w tej samej lokalizacji powstał plac zabaw z budżetu obywatelskiego. Z uwagi na brak zaangażowania wspólnot w jego utrzymanie oraz pogarszający się stan techniczny urządzeń – mimo wcześniejszych prób wypracowania wspólnego modelu jego utrzymania – obiekt został ostatecznie wyłączony z użytkowania, a następnie zlikwidowany w 2025 roku, przede wszystkim ze względów bezpieczeństwa. To doświadczenie jasno pokazało, że brak współodpowiedzialności za utrzymanie infrastruktury prowadzi do jej degradacji i utraty funkcji społecznej.
Jasne zasady – równe dla wszystkich
Miasto stosuje jasną zasadę: tereny wykorzystywane wyłącznie przez mieszkańców danego kwartału powinny być utrzymywane przy ich współudziale. Dotyczy to w szczególności nieruchomości przyległych do budynków mieszkalnych, które nie pełnią funkcji ogólnomiejskich. W analizowanym przypadku mówimy o obszarze obejmującym łącznie 20 nieruchomości mieszkalnych, wykorzystywanym w praktyce wyłącznie przez mieszkańców tego kwartału. Miasto – poprzez Zakład Gospodarki Mieszkaniowej – deklarowało udział w kosztach proporcjonalnie do posiadanych udziałów, jednak warunkiem koniecznym było formalne zaangażowanie wspólnot.
Decyzje wspólnot przesądziły o losie inwestycji
Pomimo wcześniejszych deklaracji, wspólnoty mieszkaniowe w kolejnych uchwałach wycofały się z przejęcia obowiązków związanych z utrzymaniem placu zabaw – w części przypadków w drodze głosowań większością głosów właścicieli lokali. Tym samym przestał być spełniony kluczowy warunek realizacji projektu. W takiej sytuacji miasto nie ma podstaw do realizacji inwestycji w formule budżetu obywatelskiego – byłoby to działanie nieodpowiedzialne i sprzeczne z zasadami gospodarowania środkami publicznymi.
Otwartość na współpracę pozostaje aktualna
Miasto podtrzymuje gotowość do współpracy z mieszkańcami i wspólnotami mieszkaniowymi w zakresie zagospodarowania tego terenu. Obowiązujące przepisy dają realne możliwości uregulowania stanu prawnego gruntów oraz ich docelowego zagospodarowania – m.in. poprzez dzierżawę lub wykup z wysoką bonifikatą sięgającą 95 proc. Warunkiem jest jednak wspólna decyzja i gotowość do współodpowiedzialności za przestrzeń, która służy przede wszystkim lokalnej społeczności.
Budżet obywatelski to narzędzie współdecydowania o mieście, ale również współodpowiedzialności za realizowane projekty. W tym przypadku zabrakło jednego z kluczowych elementów – trwałego zaangażowania wspólnot mieszkaniowych. Miasto działa w oparciu o transparentne zasady i doświadczenie – tak, aby podejmowane inwestycje były nie tylko realizowane, ale także trwałe i bezpieczne dla mieszkańców. Dlatego miasto nie rezygnuje z idei zagospodarowania tego terenu – warunkiem jest jednak wspólna odpowiedzialność za jego utrzymanie.
